Zwrot konsumencki to prawo do odstąpienia od umowy bez podawania przyczyny. Przy zakupach przez internet lub poza lokalem przedsiębiorcy masz co do zasady 14 dni na poinformowanie sprzedawcy o rezygnacji. W sklepie stacjonarnym zwrot pełnowartościowego towaru nie wynika jednak z ustawy – zależy od regulaminu i dobrej woli sprzedawcy.

Co to jest zwrot konsumencki?

Zwrot konsumencki, nazywany prawnie odstąpieniem od umowy, pozwala konsumentowi zrezygnować z zakupu bez wskazywania powodu. Konsumentem jest przede wszystkim osoba fizyczna, która kupuje produkt prywatnie, a nie w ramach zawodowej działalności gospodarczej.

Zwrot nie jest tym samym co reklamacja. Przy zwrocie produkt może być zgodny z umową, ale po prostu nie chcesz go zatrzymać. Reklamacja dotyczy natomiast wady albo niezgodności towaru z umową. W takim przypadku możesz żądać od sprzedawcy między innymi naprawy, wymiany, obniżenia ceny, a przy istotnej wadzie także odstąpienia od umowy. Podstawą tych uprawnień jest obecnie przede wszystkim odpowiedzialność sprzedawcy za brak zgodności towaru z umową, potocznie nadal często określana jako rękojmia.

Zakupy online a sklep stacjonarny – jakie są różnice?

Ustawa o prawach konsumenta gwarantuje prawo odstąpienia od umowy zawartej na odległość, na przykład przez internet, oraz poza lokalem przedsiębiorcy. Inaczej wygląda sytuacja przy zakupie dokonanym bezpośrednio w sklepie.

Kryterium Zakupy online Sklep stacjonarny
Podstawa zwrotu Ustawowe prawo odstąpienia od umowy bez podania przyczyny Regulamin sklepu albo dobrowolna zgoda sprzedawcy
Termin Zwykle 14 dni od otrzymania towaru Tylko termin określony przez sklep, jeśli zwroty są dopuszczone
Koszt odesłania Zwykle ponosi go kupujący, chyba że sklep przyjął inną zasadę Zależy od warunków ustalonych przez sprzedawcę
Paragon Nie jest jedynym możliwym dowodem zakupu Sklep może wymagać dowodu zakupu, jeśli przewidział zwrot dobrowolny

W przypadku sklepu stacjonarnego sprzedawca może odmówić przyjęcia pełnowartościowego produktu tylko dlatego, że klient zmienił zdanie. Może jednak dobrowolnie wprowadzić zwroty, na przykład w ciągu 14 albo 30 dni, oraz wymagać paragonu, metek i nienaruszonego stanu towaru.

Jeżeli produkt kupiony w sklepie stacjonarnym jest wadliwy, nie korzystasz ze zwykłego zwrotu. Składasz reklamację do sprzedawcy. To samo dotyczy uszkodzenia, które istniało już w chwili wydania towaru albo wynika z jego niezgodności z umową.

Jak zwrócić towar kupiony przez internet?

Przy zakupie online 14 dni liczy się najczęściej od objęcia towaru w posiadanie przez ciebie lub wskazaną osobę, inną niż przewoźnik. Przy zamówieniu dostarczanym w kilku partiach termin zaczyna się od otrzymania ostatniej z nich.

Procedura wygląda następująco:

  1. Podejmij decyzję w terminie 14 dni – przed jego upływem wyślij sprzedawcy oświadczenie o odstąpieniu od umowy.
  2. Poinformuj sprzedawcę – możesz użyć jego formularza, wzoru ustawowego albo napisać wiadomość e-mail lub pismo. Nie musisz podawać przyczyny.
  3. Przygotuj towar – możesz go rozpakować i sprawdzić tak, jak w sklepie, ale korzystanie wykraczające poza zwykłe sprawdzenie może obniżyć kwotę zwrotu.
  4. Odeślij przesyłkę – zastosuj adres i instrukcję podane przez sprzedawcę. Zachowaj potwierdzenie nadania.
  5. Oczekuj na pieniądze – sprzedawca powinien zwrócić płatność nie później niż w ciągu 14 dni od otrzymania oświadczenia, ale może wstrzymać się do chwili otrzymania towaru albo dowodu jego odesłania.

Sprzedawca zwraca cenę produktu oraz koszt najtańszej zwykłej metody dostawy dostępnej w ofercie. Koszt odesłania towaru do sklepu zazwyczaj ponosi konsument, o ile sprzedawca nie zobowiązał się do jego pokrycia. Jeżeli korzystałeś z produktu intensywniej, niż było to konieczne do sprawdzenia jego charakteru, cech i działania, sprzedawca może pomniejszyć zwracaną kwotę o spadek wartości rzeczy.

Kiedy nie mogę skorzystać ze zwrotu?

Prawo odstąpienia ma wyjątki określone w ustawie. Przed zakupem sprawdź, czy dana umowa nie należy do jednej z takich kategorii:

  • towar został wykonany według indywidualnej specyfikacji lub wyraźnie dostosowany do potrzeb klienta, na przykład mebel na wymiar,
  • produkt szybko się psuje albo ma krótki termin przydatności do użycia,
  • zapieczętowany towar został otwarty po dostarczeniu i ze względów higienicznych lub zdrowotnych nie nadaje się do ponownej sprzedaży,
  • zapieczętowane nagranie, film, gra lub program komputerowy zostały otwarte,
  • treść cyfrowa nie jest dostarczana na nośniku materialnym, a jej pobieranie rozpoczęto za wyraźną zgodą konsumenta po poinformowaniu go o utracie prawa odstąpienia.

Podobne ograniczenia mogą dotyczyć usług, które zostały w pełni wykonane za wyraźną zgodą konsumenta, a także rezerwacji usług związanych z konkretnym terminem, takich jak koncert, hotel czy wydarzenie sportowe. Wyjątek musi wynikać z charakteru umowy i spełniać warunki przewidziane w przepisach.

Czy jednoosobowy przedsiębiorca ma prawo do zwrotu?

Osoba prowadząca jednoosobową działalność gospodarczą może w określonych sytuacjach korzystać z ochrony podobnej do konsumenckiej. Dotyczy to umów zawieranych bezpośrednio z jej działalnością, ale niemających dla niej charakteru zawodowego, wynikającego w szczególności z przedmiotu wykonywanej działalności. Ocena zależy więc od rodzaju zakupu i profilu firmy, a nie tylko od tego, że kupujący jest osobą fizyczną.

Najważniejsza zasada jest prosta: 14-dniowe odstąpienie dotyczy przede wszystkim zakupów na odległość i poza lokalem przedsiębiorcy. Przy zakupie w sklepie stacjonarnym możesz zwrócić pełnowartościowy towar tylko wtedy, gdy sprzedawca przewidział taką możliwość.


Artykuł ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej.